Relativeren en wegkijken kan niet meer. Hoe sta je in de nieuwe wereld?

Linksom of rechtsom (en dit bedoel ik niet politiek), de wereld is in een hoog tempo aan het veranderen. In alle coachings- en managementboeken van de afgelopen decennia is dat altijd de zin in de inleiding: in onze snel veranderende wereld… etc. Dan gaat het om technologie, digitalisering en dat mensen niet meer hun hele leven lang voor dezelfde baas werken. Maar er is was toen ook al iets aan de gang waar die boeken niet over repten: de verschuivingen in mens- en wereldbeeld. Waarom niet? Omdat iedereen gewoon met zichzelf en het maakbare succes bezig was. Natuurlijk, er waren ook andere geluiden, maar die kwamen uit de softe sector.

Mindfulness, mediteren voor managers en vage, onwetenschappelijke persoonlijkheidstests verzachtten de harde toon van de overtuiging dat je zelf verantwoordelijk was voor je eigen succes en dus ook je geluk. Want geluk was verbonden met geld, prestatie, uiterlijk vertoon en bijvoorbeeld veel reizen. Alles met geld als uitgangspunt. O ja, en roem. Rijk en beroemd, dat waren de twee uiterste gelukstoppen in de jaren 80, 90 en ook nog in de 21e eeuw. Zo lazen we ook de geschiedenis, die ging over machtige mannen en soms vrouwen en wat ze in de wereld allemaal wel niet hadden bereikt. Veel is er niet veranderd, wel is er iets bijgekomen.

Er is iets rauws bijgekomen, namelijk oorlog. Die was er eerder ook, maar niet in de vorm die we nu ‘zien’. Zet ik even tussen aanhalingstekens want die razendsnelle ontwikkeling van de technologie en digitalisering levert ons ook beeld en geluid op waarvan niet zeker is of het wel echt is. En als het wel echt is, dan is er zoveel tegelijk dat het makkelijk selecteren is tussen wat je welgevallig is en wat niet. En zo komen er eindeloze discussies op over wie en wat, over goed en slecht, en zelfs over wie recht op leven heeft en wie niet.

De gruwelijkheden kunnen je niet zijn ontgaan en het is begrijpelijk dat het allemaal steeds verwarrender wordt. Emoties lopen hoog op, je wordt op een manier alert die je van jezelf niet kent en soms kom je zelf ook nog in zo’n discussie terecht waarvan je weet: wij komen er in ieder geval niet uit. Dat het niet meer over roem & geld gaat, en zeker niet meer over jou succes alleen is wel duidelijk. Zou je denken dat dat ook weleens tijd werd, liever niet op deze manier.

Is het nu de vraag hoe je jezelf staande houdt, al of niet voor en met je gezin? Of wint het appèl om deel te nemen aan kracht? En waar moet je dan aan deelnemen? Vroegen we ons tien jaar geleden nog af wanneer eens iemand ergens voor de straat opging, nu zijn de demonstraties niet aan te slepen. Er is iets groters en veelomvattender aan de hand dan het ik-gerichte leven. Maar dat wil niet zeggen dat je zelf niet meer het uitgangspunt bent voor de toekomst. En ook niet dat de ander verantwoordelijk is voor wat er gebeurt. Dat ben je nog steeds zelf, iedere dag weer. Het enige waar je echt iets mee kan is met je eigen denkkracht.

Denk na.